Κυτταρίτιδα: Πως μπορεί να σε βοηθήσει η Διατροφή [ΟΔΗΓΟΣ]

Τρως προσεγμένα, δεν είσαι καν υπέρβαρη, κάνεις και τη γυμναστική σου, και όμως στους μηρούς και τους γλουτούς το δέρμα επιμένει να έχει εκείνη την ανάγλυφη, “φλούδα πορτοκαλιού” όψη, την κυτταρίτιδα. Και κάθε φορά που ψάχνεις λύση, πέφτεις πάνω σε υποσχέσεις για κρέμες, “αποτοξινωτικές” δίαιτες και θαυματουργά smoothie. Πόσα από αυτά ισχύουν στ’ αλήθεια;

Επιστήμη vs Marketing για την Κυτταρίτιδα

Πάμε να ξεχωρίσουμε τι λέει η επιστήμη από το τι λέει το μάρκετινγκ. Γιατί η κυτταρίτιδα δεν είναι αυτό που σου έχουν πει ότι είναι, και αυτό αλλάζει εντελώς το τι έχει νόημα να περιμένεις από το πιάτο σου.

Σύμφωνα με Έρευνα, η κυτταρίτιδα εμφανίζεται σε περίπου 80-90% των γυναικών μετά την εφηβεία, ανεξαρτήτως βάρους ή εθνικότητας.

Κυτταρίτιδα στο Γραφείο μου

Στην ίδια καρέκλα απέναντί μου κάθονται δύο πολύ διαφορετικές γυναίκες με το ίδιο ακριβώς παράπονο. Η μία είναι αδύνατη και γυμνασμένη και μου λέει, μπερδεμένη: “Πάρη, τα έχω δοκιμάσει όλα. Τρώω καθαρά, κάνω cardio, δεν έχω παραπανίσια κιλά, και η κυτταρίτιδα στους μηρούς δεν λέει να φύγει.” Η άλλη, με αρκετά κιλά παραπάνω, μου λέει το αντίστροφο: “Μόλις αδυνατίσω θα φύγει, σωστά;”

Και οι δύο έχουν λίγο δίκιο και λίγο άδικο, η καθεμία από την ανάποδη. Στην πρώτη εξηγώ ότι το θέμα δεν είναι πόσο λίγο τρώει. Στη δεύτερη, ότι η απώλεια κιλών όντως βοηθάει, αλλά δεν είναι διακόπτης που σβήνει την κυτταρίτιδα, και ότι το πώς θα χάσει τα κιλά μετράει όσο και το πόσα. Σε αυτόν τον οδηγό θα δούμε τι πραγματικά συμβαίνει κάτω από το δέρμα, τι μπορεί ρεαλιστικά να αλλάξει η διατροφή, και γιατί η σωστή απάντηση δεν είναι ίδια για όλες.

Τι είναι πραγματικά η Κυτταρίτιδα;

Φαντάσου ένα καπιτονέ στρώμα, από αυτά με τα κουμπιά που τραβάνε το ύφασμα προς τα μέσα σε σταθερά σημεία. Ανάμεσα στα κουμπιά, το γέμισμα φουσκώνει και σχηματίζει μικρά “μαξιλαράκια”. Το δέρμα σου λειτουργεί παρόμοια. Κάτω από την επιφάνεια υπάρχουν ινώδεις χορδές που “δένουν” το δέρμα στους βαθύτερους ιστούς, και ανάμεσά τους το λίπος πιέζει προς τα πάνω. Αυτή η εικόνα, βυθίσματα και εξογκώματα μαζί, είναι η κυτταρίτιδα. Κράτα στο μυαλό σου το στρώμα, θα μας χρειαστεί παρακάτω.

Γυναικεία Κυτταρίτιδα: Η Δομή Κάτω από το Δέρμα

Τα ινώδη διαφράγματα (οι “χορδές” του παραδείγματος) είναι λωρίδες συνδετικού ιστού που συγκρατούν το δέρμα. Στις γυναίκες είναι τοποθετημένα κάθετα στην επιφάνεια, οπότε όταν τα λιποκύτταρα διογκώνονται, σπρώχνουν προς τα πάνω ανάμεσα στις χορδές και δημιουργούν τα χαρακτηριστικά “λακκάκια”.

Γιατί στους άνδρες είναι σπάνια η κυτταρίτιδα;

Γιατί σε αυτούς τα διαφράγματα είναι διατεταγμένα διαγώνια, σαν πλέγμα, και το δέρμα είναι παχύτερο. Έτσι το λίπος δεν “ξεφεύγει” προς την επιφάνεια με τον ίδιο τρόπο. Δεν είναι, δηλαδή, θέμα ποσότητας λίπους. Είναι θέμα αρχιτεκτονικής.

Κυτταρίτιδα: Γιατί είναι κυρίως “Γυναικείο” Θέμα

Η διαφορά στη δομή του δέρματος ανάμεσα στα δύο φύλα καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από τις γυναικείες ορμόνες, κυρίως τα οιστρογόνα. Πρόσθεσε σε αυτό την κληρονομικότητα, την ηλικία (το δέρμα χάνει σταδιακά την πυκνότητά του) και τις ορμονικές διακυμάνσεις, και έχεις τους βασικούς παράγοντες. Κανένας τους δεν είναι κάτι που “έκανες λάθος”.

Αφού λοιπόν η κυτταρίτιδα είναι κυρίως δομικό θέμα, το λογικό ερώτημα είναι: τι από όλα αυτά μπορεί να αλλάξει η διατροφή; Πάμε να το δούμε ευθέως.

Τι μπορεί (και τι Δεν μπορεί) να κάνει η Διατροφή στην Κυτταρίτιδα

Εδώ θα είμαι ξεκάθαρος, γιατί θα σου εξοικονομήσει χρόνο και χρήμα: δεν υπάρχει τροφή, συμπλήρωμα ή δίαιτα που να “διώχνει” την κυτταρίτιδα. Αυτό δεν σημαίνει ότι η διατροφή δεν παίζει ρόλο. Σημαίνει ότι ο ρόλος της είναι έμμεσος, και πιο μετρημένος από ό,τι υπόσχονται οι διαφημίσεις.

Δεν υπάρχει “Δίαιτα κατά της Κυτταρίτιδας”

Καμία “αποτοξινωτική” αγωγή, κανένας χυμός και καμία λίστα τροφών “κατά της κυτταρίτιδας” δεν έχει δείξει ότι αλλάζει τα ινώδη διαφράγματα ή την αρχιτεκτονική του δέρματος. Αν δεις τέτοια υπόσχεση, είναι μάρκετινγκ.

Αυτό που μπορεί να κάνει η διατροφή είναι να βελτιώσει το “φόντο”: τη σύσταση του σώματος και την ποιότητα του δέρματος. Εκεί αξίζει να βάλεις την ενέργειά σου.

Η Παγίδα της απότομης Απώλειας Βάρους

Εδώ είναι το πιο παρεξηγημένο σημείο. Η λογική λέει “χάνω κιλά, φεύγει το λίπος, φεύγει η κυτταρίτιδα”. Στην πράξη, δεν ισχύει για όλους.

Μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Plastic and Reconstructive Surgery, βρήκε πως σε γυναίκες που έχασαν βάρος, οι περισσότερες είδαν βελτίωση, αλλά σε μερικές τους η κυτταρίτιδα χειροτέρεψε.

Χειροτέρεψε κυρίως σε όσες ξεκινούσαν με χαμηλότερο δείκτη μάζας σώματος και των οποίων το δέρμα χαλάρωσε μετά την απώλεια.

Πότε η Απώλεια Βάρους Βοηθάει και πότε Όχι

Πηγή: Plastic and Reconstructive Surgery, 2006

Γιατί συμβαίνει αυτό; Θυμήσου το καπιτονέ στρώμα. Αν αφαιρέσεις πολύ “γέμισμα” πολύ γρήγορα, το ύφασμα από πάνω δεν προλαβαίνει να μαζευτεί και κρέμεται πιο χαλαρά γύρω από τα κουμπιά. Έτσι τα βυθίσματα φαίνονται περισσότερο, όχι λιγότερο. Στο δέρμα, η απότομη απώλεια μπορεί να αφήσει χαλάρωση που κάνει την κυτταρίτιδα πιο εμφανή.

Ο Μυς ως Στηρικτικός Ιστός

Και κάτι που το βλέπω συνέχεια στην πράξη. Πάρε δύο γυναίκες που χάνουν ακριβώς το ίδιο λίπος. Η πρώτη γυμνάζεται και τρώει αρκετή πρωτεΐνη, οπότε κρατάει τη μυϊκή της μάζα. Η δεύτερη χάνει τα κιλά με πείνα και χωρίς άσκηση, οπότε μαζί με το λίπος χάνει και μυ. Το αποτέλεσμα δεν είναι ίδιο. Στην πρώτη, η κυτταρίτιδα μπορεί να φαίνεται ακόμα λίγο, αλλά το δέρμα παραμένει σφιχτό. Στη δεύτερη, το δέρμα χαλαρώνει υπερβολικά και η εικόνα είναι δυσμενέστερη.

Ο Λόγος που η Μυϊκή Μάζα βοηθάει

Ο λόγος; Ο μυς λειτουργεί σαν στηρικτικός ιστός κάτω από το δέρμα, σαν το γέμισμα που κρατάει τεντωμένο το ύφασμα του στρώματος. Όταν χάνεις μυ, χάνεις αυτή τη στήριξη, και το δέρμα δεν έχει πάνω σε τι να ακουμπήσει. Γι’ αυτό η άσκηση με αντιστάσεις δεν είναι προαιρετική: δεν «καίει» την κυτταρίτιδα, αλλά κρατάει το υπόστρωμα πάνω στο οποίο κάθεται το δέρμα.

Διάβασε επίσης: Express Δίαιτα: Δουλεύει πραγματικά ή σου Χαλάει τον Μεταβολισμό; [ΟΔΗΓΟΣ]

Αν λοιπόν η απλή απώλεια κιλών δεν είναι μονόδρομος, τι είναι αυτό που πραγματικά βελτιώνει την εικόνα; Εδώ αρχίζουν τα καλά νέα.

Τι πραγματικά βελτιώνει την Κυτταρίτιδα

Ας αλλάξουμε τη λέξη “θεραπεία” με τη λέξη “εικόνα”. Δεν θα εξαφανίσεις την κυτταρίτιδα, αλλά μπορείς να δουλέψεις πάνω σε τρεις μοχλούς που, μαζί, κάνουν ορατή διαφορά: τη σύσταση του σώματος, την ποιότητα του δέρματος και τον συνολικό τρόπο ζωής.

Σύσταση Σώματος και Μυϊκός Τόνος

Η καθιστική ζωή είναι ένας από τους παράγοντες που σχετίζονται με χειρότερη κυτταρίτιδα. Το αντίθετο, η προπόνηση με αντιστάσεις, χτίζει μυ στους μηρούς και τους γλουτούς.
Πίσω στην αναλογία με το στρώμα: ένας πιο γεμάτος, σφιχτός μυς από κάτω λειτουργεί σαν πιο σταθερή βάση, και η επιφάνεια δείχνει πιο λεία. Για να στηρίξεις διατροφικά αυτή τη διαδικασία, χρειάζεσαι επαρκή πρωτεΐνη σε κάθε γεύμα. Πρόσεξε όμως: αυτό βελτιώνει την εικόνα της περιοχής, δεν “λιώνει” τα διαφράγματα. Ο μηχανισμός είναι έμμεσος, αλλά πραγματικός.

Πόση Πρωτεΐνη Χρειάζεσαι;

Πόση Πρωτεΐνη; Ιδανικά 1.6 γραμμάρια πρωτεΐνης ανά κιλό σωματικού βάρους.
Για ένα άτομο 80 κιλών: ~130 γρ. την ημέρα.

Αν το βάρος σου είναι αρκετά υψηλό, μην ανεβάζεις το νούμερο επ’ άπειρον. Το επιπλέον βάρος είναι κυρίως λίπος, και το λίπος δεν «ζητάει» πρωτεΐνη. Πρακτικά, πάνω από ~150-160 γρ. την ημέρα δεν κερδίζεις κάτι παραπάνω.

Διάβασε επίσης: Διατροφή και Γράμμωση: Πως να Χτίσεις Γραμμωμένο Σώμα; [ΟΔΗΓΟΣ]

Ενυδάτωση και Ποιότητα Δέρματος στην Κυτταρίτιδα

Το νερό δεν είναι μαγικό, αλλά έχει τη θέση του.

Συστηματική Ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Skin Research & Technology έδειξε ότι η αυξημένη πρόσληψη νερού βελτιώνει την ενυδάτωση του δέρματος, κυρίως σε όσους έπιναν λίγο νερό πριν.

Με απλά λόγια: αν ήδη πίνεις αρκετό νερό, το παραπάνω δεν θα κάνει θαύματα. Αν πίνεις λίγο, η βελτίωση στην ενυδάτωση είναι ουσιαστική, και ένα καλά ενυδατωμένο δέρμα δείχνει πιο σφριγηλό. Πρόσθεσε επαρκή πρωτεΐνη (τα δομικά υλικά του κολλαγόνου), άφθονα φρούτα και λαχανικά για αντιοξειδωτικά, και προσοχή στην υπερβολική περιεκτικότητα σε αλάτι, που ευνοεί την κατακράτηση υγρών.

Κολλαγόνο: Τι λέει πραγματικά η Έρευνα για την Κυτταρίτιδα

Τα πεπτίδια κολλαγόνου είναι ίσως το πιο “μοδάτο” συμπλήρωμα για την κυτταρίτιδα, οπότε αξίζει να δούμε τι δείχνουν τα δεδομένα, χωρίς υπερβολές.

Σε κλινική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Medicinal Food, γυναίκες με φυσιολογικό βάρος που έλαβαν πεπτίδια κολλαγόνου για 6 μήνες είδαν στατιστικά σημαντική, αλλά μέτρια, βελτίωση στην εικόνα της κυτταρίτιδας. Σε γυναίκες με αυξημένο βάρος το αποτέλεσμα ήταν λιγότερο σαφές.

Δύο πράγματα να κρατήσεις εδώ. Πρώτον, η βελτίωση ήταν υπαρκτή αλλά μικρή, της τάξης λίγων ποσοστιαίων μονάδων, όχι η συνηθισμένη “πριν και μετά” μεταμόρφωση που βλέπεις στο διαδίκτυο.

Δεύτερον, αρκετές τέτοιες μελέτες χρηματοδοτούνται από εταιρείες του χώρου, οπότε καλό είναι να τις διαβάζουμε με μετρημένες προσδοκίες. Αν θες να δοκιμάσεις, δες το ως πιθανή μικρή βοήθεια, όχι ως λύση. Και συζήτησέ το πρώτα με τον γιατρό ή τον διατροφολόγο σου.

Κρέμες κατά της Κυτταρίτιδας

Και τώρα η άλλη όψη της εντιμότητας. Οι κρέμες “κατά της κυτταρίτιδας” αγγίζουν μόνο την επιφάνεια. Θυμήσου το στρώμα: μπορείς να τρίβεις όσο θες το ύφασμα από πάνω, τα κουμπιά που το τραβάνε προς τα μέσα δεν αλλάζουν. Πολλά προϊόντα δίνουν προσωρινή βελτίωση όψης, συνήθως λόγω ενυδάτωσης ή ήπιου πρηξίματος, που υποχωρεί μόλις τα σταματήσεις. Πριν ξοδέψεις, ρώτα: υπόσχεται “εξαφάνιση”; Αν ναι, σήκωσε κόκκινη σημαία.

Διάβασε επίσης: Συμπληρώματα για Αδυνάτισμα και Φάρμακα [ΟΔΗΓΟΣ]

Τι κάνω με τα Περιστατικά Κυτταρίτιδας;

Στο γραφείο μου, όταν μια διαιτώμενη κάθεται απέναντί μου και το πρώτο που ζητάει είναι «να φύγει η κυτταρίτιδα», ξέρω ότι η πιο σημαντική δουλειά γίνεται στα 10 λεπτά: να βάλουμε ρεαλιστικές προσδοκίες.

Δεν υπόσχομαι εξαφάνιση, γιατί θα ήταν ψέμα, και το ξέρει κι εκείνη βαθιά μέσα της. Της εξηγώ ότι η κυτταρίτιδα δεν είναι τιμωρία για το πώς τρώει και ότι δεν έχει αποτύχει σε κάτι. Μερικές φορές η διατροφή όντως παίζει ρόλο και υπάρχει περιθώριο βελτίωσης, μερικές φορές όχι, και αυτό το ξεκαθαρίζουμε ανάλογα με την περίπτωση. Αυτή η ειλικρίνεια, χωρίς ενοχές αλλά και χωρίς ψεύτικες υποσχέσεις, συχνά την ανακουφίζει περισσότερο από οποιοδήποτε πλάνο.

Από εκεί και πέρα, δίνω βάρος σε τρία πράγματα: στη σύσταση του σώματος αντί για το νούμερο της ζυγαριάς, στη σταθερότητα αντί για την ταχύτητα, και στην ποιότητα του δέρματος μέσα από επαρκή πρωτεϊνική κάλυψη και ενυδάτωση.

Ο στόχος που βάζουμε μαζί δεν είναι ένα δέρμα χωρίς κανένα λακκάκι. Είναι ένα σώμα πιο δυνατό, πιο σφριγηλό και μια σχέση μαζί του που δεν στηρίζεται στην ενοχή.

Ας τα μαζέψουμε, λοιπόν, σε μια καθαρή εικόνα.

Διάβασε επίσης: Εικόνα Σώματος: Πως να την διαχειριστείς [ΟΔΗΓΟΣ]

Τι να κρατήσεις για την Κυτταρίτιδα

Η κυτταρίτιδα είναι κυρίως δομικό και ορμονικό φαινόμενο, όχι ένδειξη ότι τρως ή ζεις λάθος. Την έχουν 8 στις 10 γυναίκες, αδύνατες και μη. Καμία δίαιτα δεν τη “θεραπεύει”.

Αυτό που μπορεί να κάνει η διατροφή, μαζί με την άσκηση, είναι να βελτιώσει το φόντο:

• Σταδιακή απώλεια λίπους όπου χρειάζεται, χωρίς express δίαιτες που χαλαρώνουν το δέρμα.
• Προπόνηση με αντιστάσεις και επαρκής πρωτεΐνη, για πιο σφιχτή βάση και καλύτερο μυϊκό τόνο.
• Καλή ενυδάτωση και διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά και λιγότερα επεξεργασμένα τρόφιμα.
• Ρεαλισμός με συμπληρώματα και κρέμες: στην καλύτερη περίπτωση, μικρή βοήθεια.

Πίσω στο καπιτονέ στρώμα για τελευταία φορά: δεν μπορείς να ξηλώσεις τα κουμπιά με πιρούνι και μαχαίρι. Αυτό που μπορείς να κάνεις είναι να κρατήσεις το γέμισμα σφιχτό και το ύφασμα υγιές. Και ίσως το πιο σημαντικό: να σταματήσεις να κατηγορείς τον εαυτό σου για κάτι που έχει σχεδόν κάθε γυναίκα.

Μπορώ να σε Βοηθήσω

Αν θες να δουλέψουμε μαζί τη σύσταση του σώματός σου και μια ρεαλιστική, βιώσιμη προσέγγιση που σέβεται και την υγεία και τις προσδοκίες σου, μπορείς να με βρεις:

• Συνεδρία στο γραφείο, στο Παγκράτι
• Online συνεδρία, από όπου κι αν βρίσκεσαι

Θες να συζητήσουμε;

Έχεις σχόλια ή ερωτήσεις σχετικά με το άρθρο; Στείλε μου ένα email ή μήνυμα στο messenger. Αν θέλεις να μάθεις περισσότερα για το πώς θα πετύχεις τους διατροφικούς στόχους σου, διάβασε πρώτος/η τη νέα μου αρθρογράφηση στο newsletter του Diaitologos  ή γίνε μέλος στο Facebook Page μου. Ακολούθησε με στο Instagram και μην ξεχάσεις να κάνεις subscribe στο Youtube !